MAJJHIMANIKĀYA- TRUNG BỘ KINH

 

 

 

CHNH KINH PALI

CH GIẢI PALI

BẢN DỊCH VIỆT

10. Cūḷaassapurasuttaṃ

10. Cūḷaassapurasuttavaṇṇanā

40. Tiểu kinh Xm ngựa

435. Evaṃ me sutaṃ ekaṃ samayaṃ bhagavā aṅgesu viharati assapuraṃ nāma aṅgānaṃ nigamo. Tatra kho bhagavā bhikkhū āmantesi

  bhikkhavoti. Bhadanteti te bhikkhū bhagavato paccassosuṃ. Bhagavā etadavoca

samaṇā samaṇāti vo, bhikkhave, jano sajānāti. Tumhe ca pana ke tumheti puṭṭhā samānā samaṇāmhāti paṭijānātha. Tesaṃ vo, bhikkhave, evaṃsamaānaṃ sataṃ evaṃpaṭiānaṃ sataṃ yā samaṇasāmīcippaṭipadā taṃ paṭipajjissāma; evaṃ no ayaṃ amhākaṃ samaā ca saccā bhavissati paṭiā ca bhūtā; yesaca mayaṃ cīvarapiṇḍapātasenāsanagilānappaccayabhesajjaparikkhāraṃ paribhujāma, tesaṃ te kārā amhesu mahapphalā bhavissanti mahānisaṃsā, amhākacevāyaṃ pabbajjā avajhā bhavissati saphalā saudrayāti. Evahi vo, bhikkhave, sikkhitabbaṃ.

435.Evaṃme sutanti cūḷaassapurasuttaṃ. Tassa desanākāraṇaṃ purimasadisameva. Samaṇasāmīcippaṭipadāti samaṇānaṃ anucchavikā samaṇānaṃ anulomappaṭipadā.

 

435. Như vầy ti nghe.

Một thời Thế Tn ở giữa dn chng Anga (Ương gi), tại một x ấp của dn chng Anga, tn l Assapura (xm Ngựa). Lc bấy giờ, Thế Tn gọi cc Tỷ-kheo:

-- Ny cc Tỷ-kheo.

-- Bạch Thế Tn.

Những Tỷ-kheo ấy vng đp Thế Tn. Thế Tn ni như sau:

-- Sa-mn! Sa-mn! Ny cc Tỷ-kheo, dn chng biết cc ng l vậy. V nếu cc ng c được hỏi: "Cc ng l ai!" Cc ng phải tự nhận: "Chng ti l Sa-mn". Ny cc Tỷ-kheo, cc ng đ được danh xưng như vậy, đ tự nhận l như vậy, th ny, cc Tỷ-kheo, cc ng phải tự tu tập như sau: "Những php mn xứng đng bậc Sa-mn, chng ta sẽ tu tập php mn ấy. Như vậy danh xưng ny của chng ta mới chn chnh v sự tự nhận ny của chng ta mới như thật. V những thứ cng dường m chng ta thọ hưởng như y phục, đồ ăn khất thực, sng tọa, dược phẩm trị bệnh mới c được kết quả lớn, lợi ch lớn cho chng ta. V chng ta xuất gia khng thnh v dụng, c kết quả, c thnh tch".

436. Kathaca, bhikkhave, bhikkhu na samaṇasāmīcippaṭipadaṃ paṭipanno hoti? Yassa kassaci, bhikkhave, bhikkhuno abhijjhālussa abhijjhā appahīnā hoti, byāpannacittassa byāpādo appahīno hoti, kodhanassa kodho appahīno hoti, upanāhissa upanāho appahīno hoti, makkhissa makkho appahīno hoti, paḷāsissa paḷāso appahīno hoti, issukissa issā appahīnā hoti, maccharissa macchariyaṃ appahīnaṃ hoti , saṭhassa sāṭheyyaṃ appahīnaṃ hoti, māyāvissa māyā appahīnā hoti, pāpicchassa pāpikā icchā appahīnā hoti, micchādiṭṭhikassa micchādiṭṭhi appahīnā hoti imesaṃ kho ahaṃ, bhikkhave, samaṇamalānaṃ samaṇadosānaṃ samaṇakasaṭānaṃ āpāyikānaṃ ṭhānānaṃ duggativedaniyānaṃ appahānā na samaṇasāmīcippaṭipadaṃ paṭipannoti vadāmi. Seyyathāpi, bhikkhave, matajaṃ nāma āvudhajātaṃ ubhatodhāraṃ pītanisitaṃ. Tadassa saṅghāṭiyā sampārutaṃ sampaliveṭhitaṃ. Tathūpamāhaṃ, bhikkhave, imassa bhikkhuno pabbajjaṃ vadāmi.

436.Samaṇamalānantiādīsu ete dhammā uppajjamānā samaṇe maline karonti malaggahite, tasmā samaṇamalāti vuccanti. Etehi samaṇā dussanti, padussanti, tasmā samaṇadosāti vuccanti. Ete uppajjitvā samaṇe kasaṭe niroje karonti milāpenti, tasmā samaṇakasaṭāti vuccanti. Āpāyikānaṃ ṭhānānanti apāye nibbattāpakānaṃ kāraṇānaṃ. Duggativedaniyānanti duggatiyaṃ vipākavedanāya paccayānaṃ. Matajaṃ nāmāti manussā tikhiṇaṃ ayaṃ ayena sughaṃsitvā taṃ ayacuṇṇaṃ maṃsena saddhiṃ madditvā kocasakuṇe khādāpenti. Te uccāraṃ kātuṃ asakkontā maranti. No ce maranti, paharitvā mārenti. Atha tesaṃ kucchiṃ phāletvā naṃ udakena dhovitvā cuṇṇaṃ gahetvā maṃsena saddhiṃ madditvā puna khādāpentīti evaṃ satta vāre khādāpetvā gahitena ayacuṇṇena āvudhaṃ karonti. Susikkhitā ca naṃ ayakārā bahuhatthakammamūlaṃ labhitvā karonti. Taṃ matasakuṇato jātattā matajanti vuccati, atitikhiṇaṃ hoti. Pītanisitanti udakapītaceva silāya ca sunighaṃsitaṃ. Saṅghāṭiyāti kosiyā. Sampārutanti pariyonaddhaṃ. Sampaliveṭhitanti samantato veṭhitaṃ.

436. Ny cc Tỷ-kheo, thế no l Tỷ-kheo khng thực hnh cc php mn xứng đng bậc Sa-mn? Ny cc Tỷ-kheo, đối với Tỷ-kheo c tm tham dục v lng tham dục khng được đoạn diệt, c tm sn hận v lng sn hận khng được đoạn diệt, c tm phẫn nộ v lng phẫn nộ khng được đoạn diệt, c tm th hận v lng th hận khng được đoạn diệt, c tm giả dối v lng giả dối khng được đoạn diệt, c tm no hại v lng no hại khng được đoạn diệt, c tm tật đố v lng tật đố khng được đoạn diệt, c tm xan lẩn v lng xan lẩn khng được đoạn diệt, c tm man tr v lng man tr khng được đoạn diệt, c tm xảo tr v lng xảo tr khng được đoạn diệt, c tm i dục v lng i dục khng được đoạn diệt, c t kiến v t kiến khng được đoạn diệt. Ny cc Tỷ-kheo, Ta ni rằng, nếu vị ấy khng thực hnh cc php mn xứng đng bậc Sa-mn, th khng thể đoạn diệt được những cấu uế cho Sa-mn, những tỳ vết cho Sa-mn, những lỗi lầm cho Sa-mn, sự đọa sanh vo đọa xứ, sự thọ lnh cc c th.

Ny cc Tỷ-kheo, v như một loại v kh nguy hiểm tn mataja c hai lưỡi rất sắc bn, c thể được bao lại v bỏ vo trong một ci bao. Cũng vậy, ny cc Tỷ-kheo, Ta ni sự xuất gia của Tỷ-kheo ấy l như vậy.

437. Nāhaṃ, bhikkhave, saṅghāṭikassa saṅghāṭidhāraṇamattena sāmaaṃ vadāmi. Nāhaṃ, bhikkhave, acelakassa acelakamattena sāmaaṃ vadāmi. Nāhaṃ, bhikkhave, rajojallikassa rajojallikamattena sāmaaṃ vadāmi. Nāhaṃ, bhikkhave , udakorohakassa udakorohaṇamattena [udakorohakamattena (sī. pī.)] sāmaaṃ vadāmi. Nāhaṃ, bhikkhave, rukkhamūlikassa rukkhamūlikamattena sāmaaṃ vadāmi. Nāhaṃ, bhikkhave, abbhokāsikassa abbhokāsikamattena sāmaaṃ vadāmi. Nāhaṃ, bhikkhave, ubbhaṭṭhakassa ubbhaṭṭhakamattena sāmaaṃ vadāmi. Nāhaṃ, bhikkhave, pariyāyabhattikassa pariyāyabhattikamattena sāmaaṃ vadāmi. Nāhaṃ, bhikkhave, mantajjhāyakassa mantajjhāyakamattena sāmaaṃ vadāmi. Nāhaṃ, bhikkhave, jaṭilakassa jaṭādhāraṇamattena sāmaaṃ vadāmi.

Saṅghāṭikassa ce, bhikkhave, saṅghāṭidhāraṇamattena abhijjhālussa abhijjhā pahīyetha, byāpannacittassa byāpādo pahīyetha, kodhanassa kodho pahīyetha, upanāhissa upanāho pahīyetha, makkhissa makkho pahīyetha, paḷāsissa paḷāso pahīyetha, issukissa issā pahīyetha, maccharissa macchariyaṃ pahīyetha, saṭhassa sāṭheyyaṃ pahīyetha, māyāvissa māyā pahīyetha, pāpicchassa pāpikā icchā pahīyetha, micchādiṭṭhikassa micchādiṭṭhi pahīyetha, tamenaṃ mittāmaccā ātisālohitā jātameva naṃ saṅghāṭikaṃ kareyyuṃ, saṅghāṭikattameva [saṃghāṭīkatte ceva (ka.)] samādapeyyuṃ ehi tvaṃ, bhadramukha, saṅghāṭiko hohi, saṅghāṭikassa te sato saṅghāṭidhāraṇamattena abhijjhālussa abhijjhā pahīyissati, byāpannacittassa byāpādo pahīyissati, kodhanassa kodho pahīyissati, upanāhissa upanāho pahīyissati, makkhissa makkho pahīyissati, paḷāsissa paḷāso pahīyissati, issukissa issā pahīyissati, maccharissa macchariyaṃ pahīyissati, saṭhassa sāṭheyyaṃ pahīyissati, māyāvissa māyā pahīyissati, pāpicchassa pāpikā icchā pahīyissati, micchādiṭṭhikassa micchādiṭṭhi pahīyissatīti. Yasmā ca kho ahaṃ, bhikkhave, saṅghāṭikampi idhekaccaṃ passāmi abhijjhāluṃ byāpannacittaṃ kodhanaṃ upanāhiṃ makkhiṃ paḷāsiṃ issukiṃ macchariṃ saṭhaṃ māyāviṃ pāpicchaṃ micchādiṭṭhikaṃ, tasmā na saṅghāṭikassa saṅghāṭidhāraṇamattena sāmaaṃ vadāmi.

Acelakassa ce, bhikkhavepe rajojallikassa ce, bhikkhavepe udakorohakassa ce, bhikkhavepe rukkhamūlikassa ce, bhikkhavepe abbhokāsikassa ce, bhikkhavepe ubbhaṭṭhakassa ce, bhikkhavepe pariyāyabhattikassa ce, bhikkhavepe mantajjhāyakassa ce, bhikkhavepe jaṭilakassa ce, bhikkhave, jaṭādhāraṇamattena abhijjhālussa abhijjhā pahīyetha, byāpannacittassa byāpādo pahīyetha , kodhanassa kodho pahīyetha, upanāhissa upanāho pahīyetha, makkhissa makkho pahīyetha, paḷāsissa paḷāso pahīyetha, issukissa issā pahīyetha, maccharissa macchariyaṃ pahīyetha, saṭhassa sāṭheyyaṃ pahīyetha, māyāvissa māyā pahīyetha, pāpicchassa pāpikā icchā pahīyetha, micchādiṭṭhikassa micchādiṭṭhi pahīyetha, tamenaṃ mittāmaccā ātisālohitā jātameva naṃ jaṭilakaṃ kareyyuṃ, jaṭilakattameva [jaṭilakatte ceva (ka.)] samādapeyyuṃ ehi tvaṃ, bhadramukha, jaṭilako hohi, jaṭilakassa te sato jaṭādhāraṇamattena abhijjhālussa abhijjhā pahīyissati byāpannacittassa byāpādo pahīyissati, kodhanassa kodho pahīyissatipe pāpicchassa pāpikā icchā pahīyissati micchādiṭṭhikassa micchādiṭṭhi pahīyissatīti. Yasmā ca kho ahaṃ, bhikkhave, jaṭilakampi idhekaccaṃ passāmi abhijjhāluṃ byāpannacittaṃ kodhanaṃ upanāhiṃ makkhiṃ palāsiṃ issukiṃ macchariṃ saṭhaṃ māyāviṃ pāpicchaṃ micchādiṭṭhiṃ, tasmā na jaṭilakassa jaṭādhāraṇamattena sāmaaṃ vadāmi.

437.Rajojallikassāti rajojalladhārino. Udakorohakassāti divasassa tikkhattuṃ udakaṃ orohantassa. Rukkhamūlikassāti rukkhamūlavāsino. Abbhokāsikassāti abbhokāsavāsino. Ubbhaṭṭhakassāti uddhaṃ ṭhitakassa. Pariyāyabhattikassāti māsavārena vā aḍḍhamāsavārena vā bhujantassa. Sabbametaṃ bāhirasamayeneva kathitaṃ. Imasmihi sāsane cīvaradharo bhikkhu saṅghāṭikoti na vuccati. Rajojalladhāraṇādivatāni imasmiṃ sāsane natthiyeva. Buddhavacanassa buddhavacanameva nāmaṃ, na mantāti. Rukkhamūliko, abbhokāsikoti ettakaṃyeva pana labbhati. Tampi bāhirasamayeneva kathitaṃ. Jātamevananti taṃdivase jātamattaṃyeva naṃ. Saṅghāṭikaṃ kareyyunti saṅghāṭikaṃ vatthaṃ nivāsetvā ca pārupitvā ca saṅghāṭikaṃ kareyyuṃ. Esa nayo sabbattha.

437. Ny cc Tỷ-kheo, Ta khng ni rằng Sa-mn hạnh của một vị mang đại y (Sanghati) chỉ ty thuộc vo mang đại y. Ny cc Tỷ-kheo, Ta khng ni rằng Sa-mn hạnh của một vị la thể chỉ ty thuộc vo la thể. Ny cc Tỷ-kheo, Ta khng ni rằng Sa-mn hạnh của một vị sống thoa bụi v đất chỉ ty thuộc vo hạnh thoa bụi v đất. Ny cc Tỷ-kheo, Ta khng ni rằng Sa-mn hạnh của một vị sống theo lễ nghi tắm rửa chỉ ty thuộc vo lễ nghi tắm rửa. Ny cc Tỷ-kheo, Ta khng ni rằng Sa-mn hạnh của một vị sống dưới gốc cy chỉ ty thuộc vo hạnh sống dưới gốc cy. Ny cc Tỷ-kheo, Ta khng ni rằng Sa-mn hạnh của một vị sống ngoi trời chỉ ty thuộc vo hạnh sống ngoi trời. Ny cc Tỷ-kheo, Ta khng ni rằng Sa-mn hạnh của người theo hạnh đứng thẳng chỉ ty thuộc vo hạnh đứng thẳng. Ny cc Tỷ-kheo, Ta khng ni rằng Sa-mn hạnh của một vị ăn uống c định kỳ chỉ ty thuộc vo hạnh ăn uống c định kỳ. Ny cc Tỷ-kheo, Ta khng ni rằng Sa-mn hạnh của người sống theo ch thuật chỉ ty thuộc vo hạnh sống theo ch thuật. Ny cc Tỷ-kheo, Ta khng ni rằng Sa-mn hạnh của vị bện tc chỉ ty thuộc vo hạnh bện tc.

Ny cc Tỷ-kheo, nếu lng tham dục của người c tm tham dục được đoạn diệt chỉ nhờ vo hạnh mang đại y của người mang đại y, nếu lng sn của người c tm sn được đoạn diệt, nếu lng phẫn nộ của người c tm phẫn nộ được đoạn diệt, nếu lng hiềm hận của người c tm hiềm hận được đoạn diệt, nếu lng giả dối của người c tm giả dối được đoạn diệt, nếu lng no hại của người c tm no hại được đoạn diệt, nếu lng tật đố của người c tm tật đố được đoạn diệt, nếu lng xan lẩn của người c tm xan lẩn được đoạn diệt, nếu lng man tr của người c tm man tr được đoạn diệt, nếu lng xảo tr của người c tm xảo tr được đoạn diệt, nếu lng i dục của người c tm i dục được đoạn diệt, nếu t kiến của người c t kiến được đoạn diệt, (chỉ nhờ hạnh mang đại y của người mang đại y), th những thn hữu quyến thuộc, b con cng một huyết thống c thể khiến người đ mang đại y ngay khi người đ mới sanh, v khuyn người đ mặc đại y như sau: "Ny hiền nhi, hy mang đại y, nếu mang đại y th lng tham dục của người c tm tham dục sẽ được đoạn diệt, lng sn của người c tm sn sẽ được đoạn diệt, lng giả dối của người c tm giả dối sẽ được đoạn diệt, lng no hại của người c tm no hại sẽ được đoạn diệt, lng tật đố của người c tm tật đố sẽ được đoạn diệt, lng xan lẩn của người c tm xan lẩn sẽ được đoạn diệt, lng man tr của người c tm man tr sẽ được đoạn diệt, lng xảo tr của người c tm xảo tr sẽ được đoạn diệt, lng i dục của người c tm i dục sẽ được đoạn diệt, t kiến của người c t kiến sẽ được đoạn diệt chỉ nhờ mang đại y. "Ny cc Tỷ-kheo, bởi v Ta thấy c người mang đại y nhưng vẫn c tm tham dục, c tm sn hận, c tm phẫn nộ, c tm giả dối, c tm no hại, c tm tật đố, c tm xan lẩn, c tm man tr, c tm xảo tr, c tm i dục, c tm t kiến, nn Ta khng ni rằng Sa-mn hạnh của người c tham dục chỉ ty thuộc vo hạnh mang đại y của vị ấy.

Ny cc Tỷ-kheo, nếu lng tham dục của người c tm tham dục được đoạn diệt chỉ nhờ hạnh la thể của người la thể... chỉ nhờ hạnh thoa bụi v đất của người sống theo hạnh thoa bụi v đất... chỉ nhờ hạnh lễ nghi tắm rửa của người sống theo hạnh lễ nghi tắm rửa... chỉ nhờ hạnh sống dưới gốc cy của người sống dưới gốc cy... chỉ nhờ hạnh sống ngoi trời của người sống ngoi trời... chỉ nhờ hạnh sống đứng thẳng của người sống đứng thẳng... chỉ nhờ hạnh ăn uống c định kỳ của người sống ăn uống c định kỳ... chỉ nhờ hạnh sống theo ch thuật của người sống theo ch thuật... Ny cc Tỷ-kheo, nếu lng tham dục của người c tm tham dục đoạn diệt chỉ nhờ hạnh bện tc của người sống theo hạnh bện tc; nếu lng sn hận của người c tm sn hận... (như trn)..., nếu t kiến của người c t kiến được đoạn diệt (chỉ nhờ hạnh của người sống theo hạnh bện tc), th những thn hữu quyến thuộc, b con cng một huyết thống c thể khiến người đ bện tc; ngay khi người đ mới sinh, v khuyn người đ bện tc như sau: "Ny hiền nhi, hy bện tc; nếu bện tc th lng tham dục của người c tm tham dục sẽ được đoạn diệt, lng sn hận của người c tm sn hận... t kiến của người c t kiến sẽ được đoạn diệt, chỉ nhớ sống theo hạnh bện tc"". Ny cc Tỷ-kheo, bởi v Ta thấy c người theo hạnh bện tc nhưng vẫn c tm tham dục, c tm sn hận, c tm phẫn nộ, c tm giả dối, c tm no hại, c tm tật đố, c tm xan lẩn, c tm man tr, c tm xảo tr, c tm i dục, c t kiến, nn Ta khng ni rằng Sa-mn hạnh của người theo hạnh bện tc chỉ ty thuộc vo hạnh bện tc của vị ấy.

 

438. Kathaca, bhikkhave, bhikkhu samaṇasāmīcippaṭipadaṃ paṭipanno hoti? Yassa kassaci, bhikkhave, bhikkhuno abhijjhālussa abhijjhā pahīnā hoti, byāpannacittassa byāpādo pahīno hoti, kodhanassa kodho pahīno hoti, upanāhissa upanāho pahīno hoti, makkhissa makkho pahīno hoti, paḷāsissa paḷāso pahīno hoti, issukissa issā pahīnā hoti, maccharissa macchariyaṃ pahīnaṃ hoti, saṭhassa sāṭheyyaṃ pahīnaṃ hoti, māyāvissa māyā pahīnā hoti, pāpicchassa pāpikā icchā pahīnā hoti, micchādiṭṭhikassa micchādiṭṭhi pahīnā hoti imesaṃ kho ahaṃ, bhikkhave, samaṇamalānaṃ samaṇadosānaṃ samaṇakasaṭānaṃ āpāyikānaṃ ṭhānānaṃ duggativedaniyānaṃ pahānā samaṇasāmīcippaṭipadaṃ paṭipannoti vadāmi.

So sabbehi imehi pāpakehi akusalehi dhammehi visuddhamattānaṃ samanupassati ( ) [(vimuttamattānaṃ samanupassati) (sī. syā. kaṃ. pī.)]. Tassa sabbehi imehi pāpakehi akusalehi dhammehi visuddhamattānaṃ samanupassato ( ) [(vimuttamattānaṃ samanupassato) (sī. syā. kaṃ. pī.)] pāmojjaṃ jāyati, pamuditassa pīti jāyati, pītimanassa kāyo passambhati, passaddhakāyo sukhaṃ vedeti, sukhino cittaṃ samādhiyati.

So mettāsahagatena cetasā ekaṃ disaṃ pharitvā viharati, tathā dutiyaṃ, tathā tatiyaṃ, tathā catutthaṃ. Iti uddhamadho tiriyaṃ sabbadhi sabbattatāya sabbāvantaṃ lokaṃ mettāsahagatena cetasā vipulena mahaggatena appamāṇena averena abyābajjhena pharitvā viharati.

Karuṇāsahagatena cetasāpe

muditāsahagatena cetasāpe upekkhāsahagatena cetasā ekaṃ disaṃ pharitvā viharati, tathā dutiyaṃ, tathā tatiyaṃ, tathā catutthaṃ. Iti uddhamadho tiriyaṃ sabbadhi sabbattatāya sabbāvantaṃ lokaṃ

upekkhāsahagatena cetasā vipulena mahaggatena appamāṇena averena abyābajjhena pharitvā viharati.

Seyyathāpi, bhikkhave, pokkharaṇī acchodakā sātodakā sītodakā setakā supatitthā ramaṇīyā. Puratthimāya cepi disāya puriso āgaccheyya ghammābhitatto ghammapareto kilanto tasito pipāsito. So taṃ pokkharaṇiṃ āgamma vineyya udakapipāsaṃ vineyya ghammapariḷāhaṃpe pacchimāya cepi disāya puriso āgaccheyyape uttarāya cepi disāya puriso āgaccheyyape dakkhiṇāya cepi disāya puriso āgaccheyya. Yato kuto cepi naṃ puriso āgaccheyya ghammābhitatto ghammapareto, kilanto tasito pipāsito. So taṃ pokkharaṇiṃ āgamma vineyya udakapipāsaṃ, vineyya ghammapariḷāhaṃ. Evameva kho, bhikkhave, khattiyakulā cepi agārasmā anagāriyaṃ pabbajito hoti, so ca tathāgatappaveditaṃ dhammavinayaṃ āgamma, evaṃ mettaṃ karuṇaṃ muditaṃ upekkhaṃ bhāvetvā labhati ajjhattaṃ [tamahaṃ (ka.)] vūpasamaṃ [tamahaṃ (ka.)]. Ajjhattaṃ vūpasamā samaṇasāmīcippaṭipadaṃ paṭipannoti vadāmi. Brāhmaṇakulā cepipe vessakulā cepipe suddakulā cepipe yasmā kasmā cepi kulā agārasmā anagāriyaṃ pabbajito hoti , so ca tathāgatappaveditaṃ dhammavinayaṃ āgamma, evaṃ mettaṃ karuṇaṃ muditaṃ upekkhaṃ bhāvetvā labhati ajjhattaṃ vūpasamaṃ. Ajjhattaṃ vūpasamā samaṇasāmīcippaṭipadaṃ paṭipannoti vadāmi.

Khattiyakulā cepi agārasmā anagāriyaṃ pabbajito hoti. So ca āsavānaṃ khayā anāsavaṃ cetovimuttiṃ paāvimuttiṃ diṭṭheva dhamme sayaṃ abhiā sacchikatvā upasampajja viharati. Āsavānaṃ khayā samaṇo hoti. Brāhmaṇakulā cepipe vessakulā cepi suddakulā cepi yasmā kasmā cepi kulā agārasmā anagāriyaṃ pabbajito hoti, so ca āsavānaṃ khayā anāsavaṃ cetovimuttiṃ paāvimuttiṃ diṭṭheva dhamme sayaṃ abhiā sacchikatvā upasampajja viharati. Āsavānaṃ khayā samaṇo hotīti.

Idamavoca bhagavā. Attamanā te bhikkhū bhagavato bhāsitaṃ abhinandunti.

Cūḷaassapurasuttaṃ niṭṭhitaṃ dasamaṃ.

Mahāyamakavaggo niṭṭhito catuttho.

Tassuddānaṃ

Gijakasālavanaṃ pariharituṃ, paavato puna saccakanisedho;

Mukhavaṇṇapasīdanatāpindo, kevaṭṭaassapurajaṭilena.

438.Visuddhamattānaṃ samanupassatīti attānaṃ visujjhantaṃ passati. Visuddhoti pana na tāva vattabbo. Pāmojjaṃ jāyatīti tuṭṭhākāro jāyati. Pamuditassa pītīti tuṭṭhassa sakalasarīraṃ khobhayamānā pīti jāyati. Pītimanassa kāyoti pītisampayuttassa puggalassa nāmakāyo. Passambhatīti vigatadaratho hoti. Sukhaṃ vedetīti kāyikampi cetasikampi sukhaṃ vediyati. Cittaṃ samādhiyatīti iminā nekkhammasukhena sukhitassa cittaṃ samādhiyati, appanāpattaṃ viya hoti. So mettāsahagatena cetasāti heṭṭhā kilesavasena āraddhā desanā pabbate vuṭṭhavuṭṭhi viya nadiṃ yathānusandhinā brahmavihārabhāvanaṃ otiṇṇā. Tattha yaṃ vattabbaṃ siyā, taṃ sabbaṃ visuddhimagge vuttameva. Seyyathāpi, bhikkhave, pokkharaṇīti mahāsīhanādasutte maggo pokkharaṇiyā upamito, idha sāsanaṃ upamitanti veditabbaṃ. Āsavānaṃ khayā samaṇo hotīti sabbakilesānaṃ samitattā paramatthasamaṇo hotīti. Sesaṃ sabbattha uttānamevāti.

Papacasūdaniyā majjhimanikāyaṭṭhakathāya

Cūḷaassapurasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.

Catutthavaggavaṇṇanā niṭṭhitā.

   

438. Ny cc Tỷ-kheo, thế no l Tỷ-kheo thực hnh cc php mn xứng đng bậc Sa-mn? Ny cc Tỷ-kheo, đối với Tỷ-kheo c tm tham dục v lng tham dục được đoạn diệt, c tm sn hận v lng sn hận được đoạn diệt, c tm phẫn nộ v lng phẫn nộ được đoạn diệt, c tm hiềm hận v lng hiềm hận được đoạn diệt, c tm giả dối v lng giả dối được đoạn diệt, c tm no hại v lng no hại được đoạn diệt, c tm tật đố v lng tật đố được đoạn diệt, c tm xan lẩn v lng xan lẩn được đoạn diệt, c tm man tr v lng man tr được đoạn diệt, c tm xảo tr v lng xảo tr được đoạn diệt, c tm i dục v lng i dục được đoạn diệt, c t kiến v t kiến được đoạn diệt... Ny cc Tỷ-kheo, Ta ni rằng, nếu vị ấy thực hnh cc php mn xứng đng bậc Sa-mn, th c thể đoạn diệt được những cấu uế cho Sa-mn, những tỳ vết cho Sa-mn, những lỗi lầm cho Sa-mn, đọa sanh vo đọa xứ, sự thọ lnh cc c th.

Vị ấy thấy tự ng được gột sạch tất cả những c, bất thiện php v vị ấy thấy tự ng được giải thot. Do thấy tự ng được gột sạch tất cả những c, bất thiện php ấy, do thấy tự ng được giải thot nn hn hoan sanh; do tm hn hoan nn hỷ sanh; do hỷ nn thn được khinh an; do thn khinh an nn lạc thọ sanh; do lạc thọ nn tm được định tĩnh.

Vị ấy an tr biến mn một phương với tm cu hữu với từ, cũng vậy, phương thứ hai, cũng vậy, phương thứ ba, cũng vậy, phương thứ tư. Như vậy cng khắp thế giới, trn, dưới, bề ngang, hết thảy phương xứ, cng khắp v bin giới, vị ấy an tr biến mn với tm cu hữu với từ, quảng đại v bin, khng hận khng sn.

Vị ấy an tr biến mn một phương với tm cu hữu với bi, cũng vậy, phương thứ hai, cũng vậy, phương thứ ba, cũng vậy, phương thứ tư. Như vậy cng khắp thế giới, trn, dưới, bề ngang, hết thảy phương xứ, cng khắp v bin giới, vị ấy an tr biến mn với tm cu hữu với bi, quảng đại v bin, khng hận khng sn.

Vị ấy an tr biến mn một phương với tm cu hữu với hỷ, cũng vậy, phương thứ hai, cũng vậy, phương thứ ba, cũng vậy, phương thứ tư. Như vậy cng khắp thế giới, trn, dưới, bề ngang, hết thảy phương xứ, cng khắp v bin giới, vị ấy an tr biến mn với tm cu hữu với hỷ, quảng đại v bin, khng hận khng sn.

Vị ấy an tr biến mn một phương với tm cu hữu với xả, cũng vậy phương thứ hai, cũng vậy phương thứ ba, cũng vậy phương thứ tư. Như vậy cng khắp thế giới, trn, dưới, bề ngang, hết thảy phương xứ, cng khắp v bin giới, vị ấy an tr biến mn với tm cu hữu với xả, quảng đại, v bin, khng hận, khng sn.

Ny cc Tỷ-kheo, v như một hồ sen c nước trong, c nước ngọt, c nước mt, c nước trong sng, c bờ hồ kho sắp đặt, đẹp đẽ. Nếu c người từ phương ng đi đến, bị nng bức p đảo, bị nng bức hnh hạ, mệt mỏi, kh cổ, đắng họng, kht nước. Người ấy đi đến hồ sen ấy, giải trừ kht nước v giải trừ nng bức. Nếu c người từ phương Ty đi đến, nếu c người từ phương Bắc đi đến, nếu c người từ phương Nam đi đến, nếu c người từ bất cứ ở đu đi đến, bị nng bức p đảo, bị nng bức hnh hạ, mệt mỏi, kh cổ, đắng họng, kht nước, người ấy đi đến hồ sen ấy, giải trừ kht nước, giải trừ nng bức. Cũng vậy, ny cc Tỷ-kheo, nếu c người từ gia đnh St đế lị xuất gia, từ bỏ gia đnh, sống khng gia đnh, vị ấy đi đến Php v Luật do Như lai thuyết dạy, sau khi tu tập từ, bi, hỷ, xả, nội tm được định tĩnh, Ta ni rằng chnh nhờ nội tm định tĩnh, vị ấy thực hnh cc php mn xứng đng bậc Sa-mn. Nếu vị ấy từ gia đnh B-la-mn... từ gia đnh Phệ x (Vessa)... từ gia đnh Thủ đ (Sudda) xuất gia, từ bỏ gia đnh, sống khng gia đnh, vị ấy đi đến Php v Luật do Như Lai thuyết dạy, sau khi tu tập từ, bi, hỷ, xả, nội tm được định tĩnh, Ta ni rằng chnh nhờ nội tm định tĩnh, vị ấy thực hnh cc php mn xứng đng bậc Sa-mn.

Nếu từ gia đnh St đế lị xuất gia, từ bỏ gia đnh, sống khng gia đnh, sau khi đi đến Php v Luật do Như Lai thuyết dạy, nhờ đoạn trừ cc lậu hoặc, vị ấy ngay trong hiện tại, tự mnh chứng tri, chứng ngộ v thnh đạt v lậu tm giải thot, tuệ giải thot. Vị ấy thnh Sa-mn nhờ đoạn diệt cc lậu hoặc. Nếu từ gia đnh B-la-mn... từ gia đnh Phệ x... từ gia đnh Thủ đ xuất gia, từ bỏ gia đnh, sống khng gia đnh, sau khi đi đến Php v Luật do Như Lai thuyết dạy, nhờ đoạn trừ cc lậu hoặc, vị ấy ngay trong hiện tại, tự mnh chứng tri, chứng ngộ v thnh đạt v lậu tm giải thot, tuệ giải thot, vị ấy thnh Sa-mn nhờ đoạn diệt cc lậu hoặc.

Thế Tn thuyết giảng như vậy. Cc Tỷ-kheo ấy hoan hỷ, tn thọ lời Thế Tn dạy.

Ha thượng Thch Minh Chu dịch Việt

 

Mục Lục Kinh Trung Bộ Pali -Việt

 

Kinh Trung Bộ

 

 


 


Nguồn: (web Bnh Anson)
Phn đoạn Pali-Việt: Nhị Tường

KINH ĐIỂN 
Home