MAJJHIMANIKĀYA- TRUNG BỘ KINH

 

 

 

CHNH KINH PALI

CH GIẢI PALI

BẢN DỊCH VIỆT

8. Vāseṭṭhasuttaṃ

 

8. Vāseṭṭhasuttavaṇṇanā

98. Kinh Vsettha

454. Evaṃ me sutaṃ ekaṃ samayaṃ bhagavā icchānaṅgale [icchānaṅkale (sī. pī.)] viharati icchānaṅgalavanasaṇḍe. Tena kho pana samayena sambahulā abhiātā abhiātā brāhmaṇamahāsālā icchānaṅgale paṭivasanti, seyyathidaṃ caṅkī brāhmaṇo, tārukkho brāhmaṇo, pokkharasāti brāhmaṇo, jāṇussoṇi [jāṇussoṇī (pī.), jāṇusoṇī (ka.)] brāhmaṇo, todeyyo brāhmaṇo, ae ca abhiātā abhiātā brāhmaṇamahāsālā. Atha kho vāseṭṭhabhāradvājānaṃ māṇavānaṃ jaṅghāvihāraṃ anucaṅkamantānaṃ anuvicarantānaṃ [anucaṅkamamānānaṃ anuvicaramānānaṃ (sī. pī.)] ayamantarākathā udapādi kathaṃ, bho, brāhmaṇo hotīti? Bhāradvājo māṇavo evamāha yato kho, bho, ubhato sujāto mātito ca pitito ca saṃsuddhagahaṇiko yāva sattamā pitāmahayugā akkhitto anupakkuṭṭho jātivādena ettāvatā kho, bho, brāhmaṇo hotīti. Vāseṭṭho māṇavo evamāha yato kho, bho, sīlavā ca hoti vattasampanno [vatasampanno (pī.)] ca ettāvatā kho, bho, brāhmaṇo hotīti. Neva kho asakkhi bhāradvājo māṇavo vāseṭṭhaṃ māṇavaṃ saāpetuṃ, na pana asakkhi vāseṭṭho māṇavo bhāradvājaṃ māṇavaṃ saāpetuṃ. Atha kho vāseṭṭho māṇavo bhāradvājaṃ māṇavaṃ āmantesi ayaṃ kho, bho bhāradvāja, samaṇo gotamo sakyaputto sakyakulā pabbajito icchānaṅgale viharati icchānaṅgalavanasaṇḍe. Taṃ kho pana bhavantaṃ gotamaṃ evaṃ kalyāṇo kittisaddo abbhuggato itipi so bhagavā arahaṃ sammāsambuddho vijjācaraṇasampanno sugato lokavidū anuttaro purisadammasārathi satthā devamanussānaṃ buddho bhagavāti. Āyāma, bho bhāradvāja, yena samaṇo gotamo tenupasaṅkamissāma; upasaṅkamitvā samaṇaṃ gotamaṃ etamatthaṃ pucchissāma. Yathā no samaṇo gotamo byākarissati tathā naṃ dhāressāmāti. Evaṃ, bhoti kho bhāradvājo māṇavo vāseṭṭhassa māṇavassa paccassosi.

 

454.Evaṃme sutanti vāseṭṭhasuttaṃ. Tattha icchānaṅgalavanasaṇḍeti icchānaṅgalagāmassa avidūre vanasaṇḍe. Caṅkīti ādayo pacapi janā rao pasenadissa kosalassa purohitā eva. Ae ca abhiātāti ae ca bahū abhiātā brāhmaṇā. Te kira chaṭṭhe chaṭṭhe māse dvīsu ṭhānesu sannipatanti. Yadā jātiṃ sodhetukāmā honti, tadā pokkharasātissa santike jātisodhanatthaṃ ukkaṭṭhāya sannipatanti. Yadā mante sodhetukāmā honti, tadā icchānaṅgale sannipatanti. Imasmiṃ kāle mantasodhanatthaṃ sannipatiṃsu. Ayamantarā kathāti yaṃ attano sahāyakabhāvānurūpaṃ kathaṃ kathentā anuvicariṃsu, tassā kathāya antarā ayamaā kathā udapādi. Sīlavāti guṇavā. Vattasampannoti ācārasampanno.

 

454. Như vầy ti nghe.

Một thời Thế Tn tr ở Icchanankala (Y-xa-năng -gia-la), tại khu rừng Icchanankala.

Lc bấy giờ c rất nhiều B-la-mn danh tiếng v giu c tr tại Icchanankala như B-la-mn Canki, B-la-mn Tarukkha, B-la-mn Pokkharasati, B-la-mn Janussoni, B-la-mn Todeyya cng rất nhiều B-la-mn danh tiếng v giu c khc. Rồi trong khi cc thanh nin B-la-mn Vasettha v Bharadvaja đang tản bộ du hnh, cu chuyện sau đy được khởi ln: "Thế no l một vị B-la-mn?"

Thanh nin Bharadvaja ni như sau:

-- Nếu ai thiện sanh từ mẫu hệ v phụ hệ, huyết thống thanh tịnh cho đến bảy đời tổ phụ, khng bị một vết nhơ no, khng bị một dm pha no về vấn đề huyết thống thọ sanh, như vậy l lm một vị B-la-mn.

Thanh nin Vasettha ni như sau:

-- Nếu ai c giới hạnh v thnh tựu cc cấm giới, như vậy l một vị B-la-mn.

Thanh nin B-la-mn Bharadvaja khng thể thuyết phục thanh nin B-la-mn Vasettha, v thanh nin B-la-mn Vasettha khng thể thuyết phục thanh nin Bharadvaja. Rồi thanh nin B-la-mn Vasettha ni với thanh nin B-la-mn Bharadvaja:

-- Ny Bharadvaja, Sa-mn Gotama ny l Thch tử, xuất gia từ dng họ Thch-ca, nay đang tr ở Icchanankala, tại khu rừng Icchanankala. Tiếng đồn tốt đẹp sau đy được truyền đi về Tn giả Gotama: "y l Thế Tn... Phật, Thế Tn". Ny Tn giả Bharadvaja, chng ta hy đến Sa-mn Gotama, sau khi đến hy hỏi Tn giả Gotama về nghĩa l ny, v Sa-mn Gotama trả lời như thế no, chng ta sẽ như vậy thọ tr.

-- Thưa vng.

Thanh nin B-la-mn Bharadvaja vng đp thanh nin Vasettha.

 

 

455. Atha kho vāseṭṭhabhāradvājā māṇavā yena bhagavā tenupasaṅkamiṃsu; upasaṅkamitvā bhagavatā saddhiṃ sammodiṃsu. Sammodanīyaṃ kathaṃ sāraṇīyaṃ vītisāretvā ekamantaṃ nisīdiṃsu. Ekamantaṃ nisinno kho vāseṭṭho māṇavo bhagavantaṃ gāthāhi ajjhabhāsi

Anuātapaṭiātā, tevijjā mayamasmubho;

Ahaṃ pokkharasātissa, tārukkhassāyaṃ māṇavo.

Tevijjānaṃ yadakkhātaṃ, tatra kevalinosmase;

Padakasmā veyyākaraṇā [no byākaraṇā (syā. kaṃ. ka.)], jappe ācariyasādisā;

Tesaṃ no jātivādasmiṃ, vivādo atthi gotama.

Jātiyā brāhmaṇo hoti, bhāradvājo iti bhāsati;

Ahaca kammunā [kammanā (sī. pī.)] brūmi, evaṃ jānāhi cakkhuma.

Te na sakkoma āpetuṃ [saattuṃ (pī.), saāpetuṃ (ka.)], aamaaṃ mayaṃ ubho;

Bhavantaṃ puṭṭhumāgamā, sambuddhaṃ iti vissutaṃ.

Candaṃ yathā khayātītaṃ, pecca pajalikā janā;

Vandamānā namassanti, lokasmiṃ gotamaṃ.

Cakkhuṃ loke samuppannaṃ, mayaṃ pucchāma gotamaṃ;

Jātiyā brāhmaṇo hoti, udāhu bhavati kammunā [kammanā (sī. pī.)];

Ajānataṃ no pabrūhi, yathā jānemu brāhmaṇanti.

 

455.Anuātapaṭiātāti sikkhitā tumheti evaṃ ācariyehi anuātā, āma ācariya sikkhitamhāti evaṃ sayaca paṭiātā. Asmāti bhavāma. Ahaṃ pokkharasātissa, tārukkhassāyaṃ māṇavoti ahaṃ pokkharasātissa jeṭṭhantevāsī aggasisso, ayaṃ tārukkhassāti dīpeti.

Tevijjānanti tivedānaṃ brāhmaṇānaṃ. Yadakkhātanti yaṃ atthato ca byajanato ca ekaṃ padampi akkhātaṃ. Tatra kevalinosmaseti taṃ sakalaṃ jānanato tattha niṭṭhāgatamhāti attho. Idāni taṃ kevalibhāvaṃ āvikaronto padakasmātiādimāha. Tattha jappe ācariyasādisāti kathanaṭṭhāne mayaṃ ācariyasadisāyeva.

Kammunāti dasakusalakammapathakammunā. Ayahi pubbe sattavidhaṃ kāyavacīkammaṃ sandhāya yato kho, bho, sīlavā hotīti āha, tividhaṃ manokammaṃ sandhāya vattasampannoti. Tena samannāgato hi ācārasampanno hoti. Cakkhumāti pacahi cakkhūhi cakkhumantabhāvena bhagavantaṃ ālapati.

Khayātītanti ūnabhāvaṃ atītaṃ, paripuṇṇanti attho. Peccāti upagantvā. Namassantīti namo karonti.

Cakkhuṃ loke samuppannanti avijjandhakāre loke taṃ andhakāraṃ vidhamitvā lokassa diṭṭhadhammikādiatthadassanena cakkhu hutvā samuppannaṃ.

 

455. Rồi thanh nin B-la-mn Vasettha v Bharadvaja cng đi đến Thế Tn, sau khi đến, ni ln với Thế Tn những lời cho đn hỏi thăm, sau khi ni ln những lời cho đn hỏi thăm thn hữu, rồi ngồi xuống một bn. Ngồi xuống một bn, thanh nin B-la-mn Vasettha dng những bi kệ bạch Thế Tn:

Chng con cả hai người,
ược tn xưng, tự nhận,
L những bậc thng thi
Cả ba tập Vệ-đ.

Con l đệ tử Ngi,
Pokkharasati,
Cn vị thanh nin ny,
ệ tử Tarukkha.

Ba Vệ-đ ni g,
Chng con đều thng đạt,
Văn c v văn phạm,
Chng con đều thấu hiểu,
Thuyết giảng v giải thch,
Thật giống bậc ạo sư.

Tn giả Gotama,
Giữa hai người chng con
C sự tranh luận ny,
Về huyết thống thọ sanh.

Bharadvaja ni:
"Chnh do sự thọ sanh".
Con ni: "Do hnh động,
Mới thnh B-la-mn".

Mong bậc c Php nhn,
Hiểu cho l như vậy.
Cả hai người chng con,
Khng thể thuyết phục nhau.
Chng con đến hỏi Ngi,
Bậc Chnh Gic tn xưng.

Như trăng được trn đầy,
Quần chng đến chấp tay,
ảnh lễ v chim ngưỡng.
Cũng vậy, ở trong đời,
Quần chng đến đảnh lễ,
Gotama Tn giả.

Chng con đến hỏi Ngi,
Bậc Php nhn thế gian,
B-la-mn do sanh,
Hay chnh do hnh động?
Chng con khng được biết,
Hy ni chng con biết.

 

456.

Tesaṃ vo ahaṃ byakkhissaṃ, (vāseṭṭhāti bhagavā)

Anupubbaṃ yathātathaṃ;

Jātivibhaṅgaṃ pāṇānaṃ, aamaāhi jātiyo.

Tiṇarukkhepi jānātha, na cāpi paṭijānare;

Liṅgaṃ jātimayaṃ tesaṃ, aamaā hi jātiyo.

Tato kīṭe paṭaṅge ca, yāva kunthakipillike;

Liṅgaṃ jātimayaṃ tesaṃ, aamaā hi jātiyo.

Catuppadepi jānātha, khuddake ca mahallake;

Liṅgaṃ jātimayaṃ tesaṃ, aamaā hi jātiyo.

Pādudarepi jānātha, urage dīghapiṭṭhike;

Liṅgaṃ jātimayaṃ tesaṃ, aamaā hi jātiyo.

Tato macchepi jānātha, udake vārigocare;

Liṅgaṃ jātimayaṃ tesaṃ, aamaā hi jātiyo.

Tato pakkhīpi jānātha, pattayāne vihaṅgame;

Liṅgaṃ jātimayaṃ tesaṃ, aamaā hi jātiyo.

Yathā etāsu jātīsu, liṅgaṃ jātimayaṃ puthu;

Evaṃ natthi manussesu, liṅgaṃ jātimayaṃ puthu.

Na kesehi na sīsehi, na kaṇṇehi na akkhīhi;

Na mukhena na nāsāya, na oṭṭhehi bhamūhi vā.

Na gīvāya na aṃsehi, na udarena na piṭṭhiyā;

Na soṇiyā na urasā, na sambādhe na methune [na sambādhā na methunā (ka.)].

Na hatthehi na pādehi, naṅgulīhi nakhehi vā;

Na jaṅghāhi na ūrūhi, na vaṇṇena sarena vā;

Liṅgaṃ jātimayaṃ neva, yathā aāsu jātisu.

 

456. Evaṃ vāseṭṭhena thometvā yācito bhagavā dvepi jane saṅgaṇhanto tesaṃ vo ahaṃ byakkhissantiādimāha. Tattha byakkhissanti byākarissāmi. Anupubbanti tiṭṭhatu tāva brāhmaṇacintā, tiṇarukkhakīṭapaṭaṅgato paṭṭhāya anupaṭipāṭiyā ācikkhissāmīti attho. Jātivibhaṅganti jātivitthāraṃ. Aamaā hi jātiyoti tesaṃ tesahi pāṇānaṃ jātiyo aamaā nānappakārāti attho.

Tiṇarukkheti anupādinnakajātiṃ katvā pacchā upādinnakajātiṃ kathessāmi, evaṃ tassa jātibhedo pākaṭo bhavissatīti imaṃ desanaṃ ārabhi. Mahāsīvatthero pana kiṃ, bhante, anupādinnakaṃ bījanānatāya nānaṃ, upādinnaṃ kammanānatāyāti? Evaṃ vattuṃ na vaṭṭatīti pucchito āma na vaṭṭati. Kammahi yoniyaṃ khipati. Yonisiddhā ime sattā nānāvaṇṇā hontīti. Tiṇarukkheti ettha antopheggū bahisārā antamaso tālanāḷikerādayopi tiṇāneva, antosārā pana bahipheggū sabbe rukkhā nāma. Na cāpi paṭijānareti mayaṃ tiṇā mayaṃ rukkhāti vā, ahaṃ tiṇaṃ, ahaṃ rukkhoti vā evaṃ na jānanti. Liṅgaṃ jātimayanti ajānantānampi ca tesaṃ jātimayameva saṇṭhānaṃ attano mūlabhūtatiṇādisadisameva hoti. Kiṃ kāraṇā? Aamaā hi jātiyo. Yasmā aā tiṇajāti, aā rukkhajāti. Tiṇesupi aā tālajāti, aā nāḷikerajāti, evaṃ vitthāretabbaṃ. Iminā idaṃ dasseti yaṃ jātivasena nānā hoti, taṃ attano paṭiaṃ paresaṃ vā upadesaṃ vināpi aajātito visesena gayhati. Yadi ca jātiyā brāhmaṇo bhaveyya, sopi attano paṭiaṃ paresaṃ vā upadesaṃ vinā khattiyato vessato suddato vā visesena gayheyya, na ca gayhati. Tasmā na jātiyā brāhmaṇoti. Parato pana yathā etāsu jātīsūti gāthāya etamatthaṃ vacībhedeneva āvikarissati.

Evaṃ anupādinnakesu jātiṃ dassetvā upādinnakesu dassento tato kīṭetiādimāha. Yāva kunthakipilliketi kunthakipillikaṃ pariyantaṃ katvāti attho. Ettha ca ye uppatitvā gacchanti, te paṭaṅgā nāma. Aamaā hi jātiyoti tesampi nīlarattādivaṇṇavasena jātiyo nānappakārāva honti.

Khuddaketi kāḷakādayo. Mahallaketi sasabiḷārādayo.

Pādūdareti udarapāde, udaraṃyeva nesaṃ pādāti vuttaṃ hoti. Dīghapiṭṭhiketi sappānahi sīsato yāva naṅguṭṭhā piṭṭhiyeva hoti, tena te dīghapiṭṭhikāti vuccanti.

Udaketi odake, udakamhi jāte.

Pakkhīti sakuṇe. Te hi pattehi yantīti pattayānā, vehāsaṃ gacchantīti vihaṅgamā.

Evaṃ thalajalākāsagocarānaṃ pāṇānaṃ jātibhedaṃ dassetvā idāni yenādhippāyena taṃ dasseti, taṃ āvikaronto yathā etāsūti gāthamāha. Tassattho saṅkhepena vuttova. Vitthārato panettha yaṃ vattabbaṃ, taṃ sayameva dassento na kesehītiādimāha. Tatrāyaṃ yojanā yaṃ vuttaṃ natthi manussesu liṅgajātimayaṃ puthūti, taṃ evaṃ natthīti veditabbaṃ. Seyyathidaṃ? Na kesehīti. Na hi brāhmaṇānaṃ edisā kesā honti, khattiyānaṃ edisāti niyamo atthi yathā hatthiassamigādīnanti iminā nayena sabbaṃ yojetabbaṃ.

Liṅgaṃ jātimayaṃ neva, yathā aāsu jātisūti idaṃ pana vuttassevatthassa nigamananti veditabbaṃ. Tassāyaṃ yojanā evaṃ yasmā imehi kesādīhi natthi manussesu liṅgaṃ jātimayaṃ puthu, tasmā veditabbametaṃ brāhmaṇādibhedesu manussesu liṅgaṃ jātimayaṃ neva, yathā aāsu jātisūti.

 

456. ức Thế Tn bn ni:

Ny ng Vasettha,
Ta trả lời cho ng,
Thuận thứ v như thật,
Sự phn loại do sanh,
Của cc loại hữu tnh,
Chnh do sự sanh đẻ,
Do sanh, c dị loại.

Hy xem cỏ v cy,
Dầu chng khng nhận thức,
Chng c tướng thọ sanh,
Do sanh, c dị loại.

Hy xem loại cn trng,
Bướm đm, cc loại kiến,
Chng c tướng thọ sanh,
Do sanh, c dị loại.

Hy xem loại bốn chn,
Loại nhỏ v loại lớn,
Chng c tướng thọ sanh,
Do sanh, c dị loại.

Hy xem loi b st,
Loại rắn, loại lưng di,
Chng c tướng thọ sanh,
Do sanh, c dị loại.

Hy xem cc loại c,
Loại sinh sống trong nước,
Chng c tướng thọ sanh,
Da sanh, c dị loại.

Hy xem cc loại chim,
Loại c cnh trn trời,
Chng c tướng thọ sanh,
Do sanh, c dị loại.

Ty theo sự thọ sanh,
Chng c tướng ty sanh.
Trong thế giới loi Người,
Tướng sanh khng c nhiều.

Khng ở đầu mi tc,
Khng ở tai, ở mắt,
Khng ở miệng, ở mũi,
Khng ở mi, ở my,
Khng ở cổ, ở nch,
Khng ở bụng, ở lưng,
Khng ở ngực, ở v,
Khng m hộ, hnh dm.

Khng ở tay, ở chn,
Khng ở ngn, ở mng,
Khng ở cổ chn, vế,
Khng ở sắc, ở tiếng.

Khng tướng, do ty sanh,
Ty sanh, loại sai khc.

 

457.

Paccattaca sarīresu [paccattaṃ sasarīresu (sī. pī.)], manussesvetaṃ na vijjati;

Vokāraca manussesu, samaāya pavuccati.

Yo hi koci manussesu, gorakkhaṃ upajīvati;

Evaṃ vāseṭṭha jānāhi, kassako so na brāhmaṇo.

Yo hi koci manussesu, puthusippena jīvati;

Evaṃ vāseṭṭha jānāhi, sippiko so na brāhmaṇo.

Yo hi koci manussesu, vohāraṃ upajīvati;

Evaṃ vāseṭṭha jānāhi, vāṇijo so na brāhmaṇo.

Yo hi koci manussesu, parapessena jīvati;

Evaṃ vāseṭṭha jānāhi, pessako [pessiko (sī. syā. kaṃ. pī.)] so na brāhmaṇo.

Yo hi koci manussesu, adinnaṃ upajīvati;

Evaṃ vāseṭṭha jānāhi, coro eso na brāhmaṇo.

Yo hi koci manussesu, issatthaṃ upajīvati;

Evaṃ vāseṭṭha jānāhi, yodhājīvo na brāhmaṇo.

Yo hi koci manussesu, porohiccena jīvati;

Evaṃ vāseṭṭha jānāhi, yājako so na brāhmaṇo.

Yo hi koci manussesu, gāmaṃ raṭṭhaca bhujati;

Evaṃ vāseṭṭha jānāhi, rājā eso na brāhmaṇo.

Na cāhaṃ brāhmaṇaṃ brūmi, yonijaṃ mattisambhavaṃ;

Bhovādi [bhovādī (syā. kaṃ.)] nāma so hoti, sace hoti sakicano;

Akicanaṃ anādānaṃ, tamahaṃ brūmi brāhmaṇaṃ.

 

457. Idāni evaṃ jātibhede asatipi brāhmaṇo khattiyoti idaṃ nānattaṃ yathā jātaṃ , taṃ dassetuṃ paccattanti gāthamāha. Tattha vokāranti nānattaṃ. Ayaṃ panettha saṅkhepattho yathā hi tiracchānānaṃ yonisiddhameva kesādisaṇṭhānena nānattaṃ, tathā brāhmaṇādīnaṃ attano attano sarīre taṃ natthi. Evaṃ santepi yadetaṃ brāhmaṇo khattiyoti vokāraṃ, taṃ vokāraca manussesu samaāya pavuccati, vohāramatteneva pavuccatīti.

Ettāvatā bhagavā bhāradvājassa vādaṃ niggaṇhitvā idāni yadi jātiyā brāhmaṇo bhaveyya, ājīvasīlācāravipannopi brāhmaṇo bhaveyya. Yasmā pana porāṇā brāhmaṇā tassa brāhmaṇabhāvaṃ na icchanti, loke ca aepi paṇḍitamanussā, tasmā vāseṭṭhassa vādaṃ paggaṇhanto yo hi koci manussesūti aṭṭha gāthā āha. Tattha gorakkhanti khettarakkhaṃ, kasikammanti vuttaṃ hoti. Goti hi pathaviyā nāmaṃ, tasmā evamāha. Puthusippenāti tantavāyakammādinānāsippena. Vohāranti vaṇijjaṃ. Parapessenāti paresaṃ veyyāvaccakammena. Issatthanti āvudhajīvikaṃ, usuca sattiṃ cāti vuttaṃ hoti. Porohiccenāti purohitakammena.

Evaṃ brāhmaṇasamayena ca lokavohārena ca ājīvasīlācāravipannassa abrāhmaṇabhāvaṃ sādhetvā evaṃ sante na jātiyā brāhmaṇo, guṇehi pana brāhmaṇo hoti. Tasmā yattha katthaci kule jāto yo guṇavā, so brāhmaṇo, ayamettha āyoti evametaṃ āyaṃ atthato āpādetvā idāni naṃ vacībhedena pakāsento na cāhaṃ brāhmaṇantiādimāha. Tassattho ahahi yvāyaṃ catunnaṃ yonīnaṃ yattha katthaci jāto, tatrāpi visesena yo brāhmaṇassa saṃvaṇṇitāya mātari sambhūto, taṃ yonijaṃ mattisambhavaṃ, yā cāyaṃ ubhato sujātotiādinā nayena brāhmaṇehi brāhmaṇassa parisuddhauppattimaggasaṅkhātā yoni vuttā, saṃsuddhagahaṇikoti iminā ca mātisampatti, tatopi jātasambhūtattā yonijo mattisambhavoti vuccati, taṃ yonijaṃ mattisambhavaṃ iminā ca yonijamattisambhavamattena na brāhmaṇaṃ brūmi. Kasmā? Yasmā, bho bhoti, vacanamattena aehi sakicanehi visiṭṭhattā bhovādi nāma so hoti, sace hoti sakicano sapalibodho. Yo panāyaṃ yattha katthaci jātopi rāgādikicanābhāvena akicano, sabbagahaṇapaṭinissaggena anādāno, akicanaṃ anādānaṃ, tamahaṃ brūmibrāhmaṇaṃ. Kasmā? Yasmā bāhitapāpoti.


457. Trn tự thn con người,
Khng c g đặc biệt.
Chỉ ty theo danh xưng,
Loi Người được ku gọi.

ối người tự sinh sống.
Chăn b, lo ruộng đất,
Vasettha hy biết,
Kẻ ấy l nng phu,
Khng phải B-la-mn.

Ai sống theo nghề nghiệp,
Vasettha hy biết,
Kẻ ấy l cng thợ,
Khng phải B-la-mn.

Ai sống nghề bun bn,
Vasettha hy biết,
Kẻ ấy l thương nhn,
Khng phải B-la-mn.

Ai sống hầu hạ người,
Vasettha hy biết,
Kẻ ấy l n bộc,
Khng phải B-la-mn.

Ai sống lấy của người,
Vasettha hy biết,
Kẻ ấy l kẻ trộm,
Khng phải B-la-mn.

Ai sống nghề cung tn,
Vasettha hy biết,
Kẻ ấy l nh binh,
Khng phải B-la-mn.

Ai sống nghề tế tự,
Vasettha hy biết,
Kẻ ấy l tế quan,
Khng phải B-la-mn.

Ai sống giữa loi Người,
Thọ hưởng lng, quốc độ,
Vasettha hy biết,
Kẻ ấy l vua cha,
Khng phải B-la-mn.

V Ta khng c gọi,
Kẻ ấy B-la-mn.
Chỉ v do thọ sanh,
Dầu vị ấy cao sang,
Dầu vị ấy giu c,
Nhưng cn ham thế lợi.

Khng tham lam thế lợi,
Khng chấp thủ sở hữu,
Kẻ ấy Ta mới gọi,
Chnh danh B-la-mn.

 

458.

Sabbasaṃyojanaṃ chetvā, yo ve na paritassati;

Saṅgātigaṃ visaṃyuttaṃ [visauttaṃ (ka.)], tamahaṃ brūmi brāhmaṇaṃ.

Chetvā naddhiṃ [naddhiṃ (sī. pī.)] varattaca, sandānaṃ sahanukkamaṃ;

Ukkhittapalighaṃ buddhaṃ, tamahaṃ brūmi brāhmaṇaṃ.

Akkosaṃ vadhabandhaca, aduṭṭho yo titikkhati;

Khantībalaṃ balānīkaṃ, tamahaṃ brūmi brāhmaṇaṃ.

Akkodhanaṃ vatavantaṃ, sīlavantaṃ anussadaṃ;

Dantaṃ antimasārīraṃ, tamahaṃ brūmi brāhmaṇaṃ.

Vāripokkharapatteva, āraggeriva sāsapo;

Yo na limpati kāmesu, tamahaṃ brūmi brāhmaṇaṃ.

Yo dukkhassa pajānāti, idheva khayamattano;

Pannabhāraṃ visaṃyuttaṃ, tamahaṃ brūmi brāhmaṇaṃ.

Gambhīrapaaṃ medhāviṃ, maggāmaggassa kovidaṃ;

Uttamatthamanuppattaṃ, tamahaṃ brūmi brāhmaṇaṃ.

Asaṃsaṭṭhaṃ gahaṭṭhehi, anāgārehi cūbhayaṃ;

Anokasārimappicchaṃ, tamahaṃ brūmi brāhmaṇaṃ.

Nidhāya daṇḍaṃ bhūtesu, tasesu thāvaresu ca;

Yo na hanti na ghāteti, tamahaṃ brūmi brāhmaṇaṃ.

Aviruddhaṃ viruddhesu, attadaṇḍesu nibbutaṃ;

Sādānesu anādānaṃ, tamahaṃ brūmi brāhmaṇaṃ.

Yassa rāgo ca doso ca, māno makkho ca ohito;

Sāsaporiva āraggā, tamahaṃ brūmi brāhmaṇaṃ.

 

458. Kicabhiyyo sabbasaṃyojanaṃ chetvātiādi sattavīsati gāthā. Tattha sabbasaṃyojananti dasavidhasaṃyojanaṃ. Na paritassatīti taṇhāparitassanāya na paritassati. Saṅgātiganti rāgasaṅgādayo atikkantaṃ. Visaṃyuttanti catūhi yonīhi sabbakilesehi vā visaṃyuttaṃ.

Naddhinti upanāhaṃ. Varattanti taṇhaṃ. Sandānanti yuttapāsaṃ, diṭṭhipariyuṭṭhānassetaṃ adhivacanaṃ. Sahanukkamanti anukkamo vuccati pāse pavesanagaṇṭhi, diṭṭhānusayassetaṃ nāmaṃ. Ukkhittapalighanti ettha palighoti avijjā. Buddhanti catusaccabuddhaṃ. Titikkhatīti khamati.

Khantibalanti adhivāsanakhantibalaṃ. Sā pana sakiṃ uppannā balānīkaṃ nāma na hoti, punappunaṃ uppannā pana hoti. Tassā atthitāya balānīkaṃ.

Vatavantanti dhutaṅgavantaṃ. Sīlavantanti guṇavantaṃ. Anussadanti rāgādiussadavirahitaṃ. Anussutantipi pāṭho, anavassutanti attho. Dantanti nibbisevanaṃ.

Na limpatīti na allīyati. Kāmesūti kilesakāmavatthukāmesu.

Dukkhassapajānāti, idheva khayanti ettha arahattaphalaṃ dukkhakkhayoti adhippetaṃ. Pajānātīti adhigamavasena jānāti. Pannabhāranti ohitabhāraṃ, khandhakilesaabhisaṅkhārakāmaguṇabhāre otāretvā ṭhitaṃ. Visaṃyuttapadaṃ vuttatthameva.

Gambhīrapaanti gambhīresu ārammaṇesu pavattapaaṃ. Medhāvinti pakatipaāya paavantaṃ.

Anāgārehicūbhayanti anāgārehi ca visaṃsaṭṭhaṃ ubhayaca, dvīhipi cetehi visaṃsaṭṭhamevāti attho. Anokasārinti okaṃ vuccati pacakāmaguṇālayo, taṃ anallīyamānanti attho. Appicchanti anicchaṃ.

Tasesūti sataṇhesu. Thāvaresūti nittaṇhesu.

Attadaṇḍesūti gahitadaṇḍesu. Nibbutanti kilesanibbānena nibbutaṃ. Sādānesūti saupādānesu.

Ohitoti patito.

 

458. Vị đoạn tận kiết sử,
Khng ai khng sợ hi,
Siu việt mọi chấp trước,
Thot ly cc hệ phược,
Kẻ ấy Ta mới gọi,
Chnh danh B-la-mn.

Cắt dy thừng, dy ch,
Dy cương, cng dy tri,
Quăng đi cy chắn ngang,
Kẻ ấy Ta mới gọi,
Bậc sng suốt, gic ngộ,
Chnh danh B-la-mn.

Ai khng lỗi, chịu đựng,
Nhiếc mắng cng đnh tri,
Trang bị với nhẫn lực,
Kẻ ấy Ta mới gọi,
Chnh danh B-la-mn.

Khng phẫn nộ, giữ luật,
C giới hạnh khng kiu,
Nhiếp phục, thn tối hậu,
Kẻ ấy Ta mới gọi,
Chnh danh B-la-mn.

Như nước trn l sen,
Hột cải trn đỉnh nhọn,
Khng tham luyến dục vọng,
Kẻ ấy Ta mới gọi,
Chnh danh B-la-mn.

Ai biết ngay đời ny
Khổ v ng đoạn tận,
Gnh nặng được đặt xuống,
Xa la cc hệ phược,
Kẻ ấy Ta mới gọi,
Chnh danh B-la-mn.

Tuệ thm su, c tr
Thiện xảo đạo phi đạo,
ch tối thượng đạt được,
Kẻ ấy Ta mới gọi,
Chnh danh B-la-mn.

Ai khng cn lin hệ,
Cả tại gia, xuất gia,
Khng nh tr, thiểu dục,
Kẻ ấy Ta mới gọi,
Chnh danh B-la-mn.

Bỏ gậy đối chng sanh,
Kẻ yếu cng kẻ mạnh,
Khng giết, khng hại ai,
Kẻ ấy Ta mới gọi,
Chnh danh B-la-mn.

Giữa kẻ th, khng th,
Giữa hung bạo, an tịnh,
Giữa chấp thủ, khng chấp,
Kẻ ấy Ta mới gọi,
Chnh danh B-la-mn.

Dối, tham, sn, mạn, ph,
Ai bỏ rơi được chng,
Như hột cải rơi khỏi.
ầu nhọn của mũi kim,
Kẻ ấy Ta mới gọi,
Chnh danh B-la-mn.

 

459.

Akakkasaṃ viāpaniṃ, giraṃ saccaṃ udīraye;

Yāya nābhisajje kici, tamahaṃ brūmi brāhmaṇaṃ.

Yo ca dīghaṃ va rassaṃ vā, aṇuṃ thūlaṃ subhāsubhaṃ;

Loke adinnaṃ nādeti [nādiyati (sī. pī.)], tamahaṃ brūmi brāhmaṇaṃ.

Āsā yassa na vijjanti, asmiṃ loke paramhi ca;

Nirāsāsaṃ [nirāsayaṃ (sī. pī.)] visaṃyuttaṃ, tamahaṃ brūmi brāhmaṇaṃ.

Yassālayā na vijjanti, aāya akathaṃkathiṃ;

Amatogadhaṃ anuppattaṃ, tamahaṃ brūmi brāhmaṇaṃ.

Yodhapuaca pāpaca, ubho saṅgaṃ upaccagā;

Asokaṃ virajaṃ suddhaṃ, tamahaṃ brūmi brāhmaṇaṃ.

Candaṃ va vimalaṃ suddhaṃ, vippasannaṃ anāvilaṃ;

Nandībhavaparikkhīṇaṃ, tamahaṃ brūmi brāhmaṇaṃ.

Yo imaṃ palipathaṃ duggaṃ, saṃsāraṃ mohamaccagā;

Tiṇṇo pāraṅgato jhāyī, anejo akathaṃkathī;

Anupādāya nibbuto, tamahaṃ brūmi brāhmaṇaṃ.

Yodhakāme pahantvāna [pahatvāna (sī.)], anāgāro paribbaje;

Kāmabhavaparikkhīṇaṃ, tamahaṃ brūmi brāhmaṇaṃ.

Yodhataṇhaṃ pahantvāna, anāgāro paribbaje;

Taṇhābhavaparikkhīṇaṃ, tamahaṃ brūmi brāhmaṇaṃ.

Hitvā mānusakaṃ yogaṃ, dibbaṃ yogaṃ upaccagā;

Sabbayogavisaṃyuttaṃ, tamahaṃ brūmi brāhmaṇaṃ.

Hitvā ratica aratiṃ, sītībhūtaṃ nirūpadhiṃ;

Sabbalokābhibhuṃ vīraṃ, tamahaṃ brūmi brāhmaṇaṃ.

Cutiṃ yo vedi sattānaṃ, upapattica sabbaso;

Asattaṃ sugataṃ buddhaṃ, tamahaṃ brūmi brāhmaṇaṃ.

Yassa gatiṃ na jānanti, devā gandhabbamānusā;

Khīṇāsavaṃ arahantaṃ, tamahaṃ brūmi brāhmaṇaṃ.

Yassa pure ca pacchā ca, majjhe ca natthi kicanaṃ;

Akicanaṃ anādānaṃ, tamahaṃ brūmi brāhmaṇaṃ.

Usabhaṃ pavaraṃ vīraṃ, mahesiṃ vijitāvinaṃ;

Anejaṃ nhātakaṃ [nahātakaṃ (sī. pī.)] buddhaṃ, tamahaṃ brūmi brāhmaṇaṃ.

Pubbenivāsaṃ yo vedi, saggāpāyaca passati;

Atho jātikkhayaṃ patto, tamahaṃ brūmi brāhmaṇaṃ.

 

459.Akakkasanti niddosaṃ. Sadoso hi rukkhopi sakakkasoti vuccati. Viāpaninti atthaviāpanikaṃ. Saccanti avisaṃvādikaṃ. Udīrayeti bhaṇati. Yāyanābhisajjeti yāya girāya parassa sajjanaṃ vā lagganaṃ vā na karoti, tādisaṃ apharusaṃ giraṃ bhāsatīti attho.

Dīghanti suttāruḷhabhaṇḍaṃ. Rassanti vippakiṇṇabhaṇḍaṃ. Aṇunti khuddakaṃ. Thūlanti mahantaṃ. Subhāsubhanti sundarāsundaraṃ. Dīghabhaṇḍahi appagghampi hoti mahagghampi. Rassādīsupi eseva nayo. Iti ettāvatā na sabbaṃ pariyādiṇṇaṃ, subhāsubhanti iminā pana pariyādiṇṇaṃ hoti.

Nirāsayanti nittaṇhaṃ.

Ālayāti taṇhālayā. Aāyāti jānitvā. Amatogadhanti amatabbhantaraṃ. Anuppattanti anupaviṭṭhaṃ.

Ubho saṅganti ubhayampetaṃ saṅgaṃ. Puahi sagge laggāpeti, apuaṃ apāye, tasmā ubhayampetaṃ saṅganti āha. Upaccagāti atīto.

Anāvilanti āvilakaraṇakilesavirahitaṃ. Nandībhavaparikkhīṇanti parikkhīṇanandiṃ parikkhīṇabhavaṃ.

Yo imanti gāthāya avijjāyeva visaṃvādakaṭṭhena palipatho, mahāviduggatāya duggaṃ, saṃsaraṇaṭṭhena saṃsāro, mohanaṭṭhena mohoti vutto. Tiṇṇoti caturoghatiṇṇo. Pāraṅgatoti nibbānaṃ gato. Jhāyīti ārammaṇalakkhaṇūpanijjhānavasena jhāyī. Anejoti nittaṇho. Anupādāyanibbutoti kici gahaṇaṃ aggahetvā sabbakilesanibbānena nibbuto.

Kāmeti duvidhepi kāme. Anāgāroti anāgāro hutvā. Paribbajeti paribbajati. Kāmabhavaparikkhīṇanti khīṇakāmaṃ khīṇabhavaṃ.

Mānusakaṃ yoganti mānusakaṃ pacakāmaguṇayogaṃ. Dibbaṃ yoganti dibbaṃ pacakāmaguṇayogaṃ. Sabbayogavisaṃyuttanti sabbakilesayogavisaṃyuttaṃ.

Ratinti pacakāmaguṇaratiṃ. Aratinti kusalabhāvanāya ukkaṇṭhitaṃ. Vīranti vīriyavantaṃ.

Sugatanti sundaraṃ ṭhānaṃ gataṃ, sundarāya vā paṭipattiyā gataṃ.

Gatinti nibbattiṃ. Pureti atīte. Pacchāti anāgate. Majjheti paccuppanne. Kicananti kicanakārako kileso.

Mahesinti mahante guṇe pariyesanaṭṭhena mahesiṃ. Vijitāvinanti vijitavijayaṃ.

 

459. Ai dạy thật nhỏ nhẹ,
Ni ln lời chơn thực,
Khng xc chạm một ai,
Kẻ ấy Ta mới gọi,
Chnh danh B-la-mn.

Di ngắn hay lớn nhỏ,
Thanh tịnh hay bất tịnh,
Ở đời vật di ngắn,
Lớn, nhỏ, tịnh, bất tịnh,
Khng lấy vật khng cho,
Kẻ ấy Ta mới gọi,
Chnh danh B-la-mn.

Với ai khng tham cầu,
ời ny v đời sau,
Từ bỏ mọi tham cầu,
oạn rời mọi hệ phược,
Kẻ ấy Ta mới gọi,
Chnh danh B-la-mn.

Ai khng c chấp tng,
Với tr đoạn nghi hoặc,
ạt nhập đy bất tử.
Kẻ ấy Ta mới gọi,
Chnh danh B-la-mn.

Ở đời ai vượt khỏi,
Mọi buộc rng thiện c,
Khng sầu, khng bụi uế,
Kẻ ấy Ta mới gọi,
Chnh danh B-la-mn.

Ai khng uế, thanh tịnh,
Khng gợn, sng như trăng,
Hỷ, hữu được đoạn trừ,
Kẻ ấy Ta mới gọi,
Chnh danh B-la-mn.

Ai vượt qua hiểm lộ,
c lộ, lun hồi, si,
Vượt khỏi, đến bờ kia,
Thiền tư, khng dao động,
oạn trừ mọi nghi hoặc,
An tịnh, khng chấp trước,
Kẻ ấy Ta mới gọi,
Chnh danh B-la-mn.

Ở đời, bỏ dục vọng,
Khng nh, sống xuất gia,
oạn trừ dục v hữu,
Kẻ ấy Ta mới gọi,
Chnh danh B-la-mn.

Ở đời, bỏ tham c,
Khng nh, sống xuất gia,
oạn trừ c v hữu,
Kẻ ấy Ta mới gọi,
Chnh danh B-la-mn.

Ai từ bỏ nhn ch,
Vượt qua cả thin ch,
oạn trừ mọi ch nạn,
Thot ly mọi hệ phược,
Kẻ ấy Ta mới gọi,
Chnh danh B-la-mn.

Từ bỏ lạc, bất lạc,
Thanh lương, khng y tr,
Chiến thắng mọi thế giới,
Bậc anh hng dũng mnh,
Kẻ ấy Ta mới gọi,
Chnh danh B-la-mn.

Ai biết thật hon ton,
Sự sanh diệt chng sanh,
Khng tham trước, Thiện Thệ,
Gic ngộ, đạt chnh gic,
Kẻ ấy Ta mới gọi,
Chnh danh B-la-mn.

Khng biết chỗ sở thủ,
Thin, Nhn, Cn-tht-b,
Lậu hoặc được đoạn trừ,
Bậc Ứng Cng, La-Hn,
Kẻ ấy Ta mới gọi,
Chnh danh B-la-mn.

Ai khng c chấp trước,
ời trước, sau, đời ny,
Khng chấp, khng sở hữu,
Kẻ ấy Ta mới gọi,
Chnh danh B-la-mn.

Ngưu vương, bậc Tối thắng,
Anh hng, bậc ại sĩ,
Bậc Chinh phục, Bất động,
Tắm sạch, bậc Gic Ngộ,
Kẻ ấy Ta mới gọi,
Chnh danh B-la-mn.

Ai biết được đời trước,
Thấy được thiện, c th,
ạt được sanh diệt đoạn,
Kẻ ấy Ta mới gọi,
Chnh danh B-la-mn.

 

460.

Samaā hesā lokasmiṃ, nāmagottaṃ pakappitaṃ;

Sammuccā samudāgataṃ, tattha tattha pakappitaṃ.

Dīgharattānusayitaṃ, diṭṭhigatamajānataṃ;

Ajānantā no [ajānantā noti ajānantā eva (ṭīkā)] pabrunti [pabruvanti (sī. pī.)], jātiyā hoti brāhmaṇo.

Na jaccā brāhmaṇo [vasalo (syā. kaṃ. ka.)] hoti, na jaccā hoti abrāhmaṇo [brāhmaṇo (syā. kaṃ. ka.)];

Kammunā brāhmaṇo [vasalo (syā. kaṃ. ka.)] hoti, kammunā hoti abrāhmaṇo [brāhmaṇo (syā. kaṃ. ka.)].

Kassako kammunā hoti, sippiko hoti kammunā;

Vāṇijo kammunā hoti, pessako hoti kammunā.

Coropi kammunā hoti, yodhājīvopi kammunā;

Yājako kammunā hoti, rājāpi hoti kammunā.

Evametaṃ yathābhūtaṃ, kammaṃ passanti paṇḍitā;

Paṭiccasamuppādadassā, kammavipākakovidā.

Kammunā vattati loko, kammunā vattati pajā;

Kammanibandhanā sattā, rathassāṇīva yāyato.

Tapena brahmacariyena, saṃyamena damena ca;

Etena brāhmaṇo hoti, etaṃ brāhmaṇamuttamaṃ.

Tīhi vijjāhi sampanno, santo khīṇapunabbhavo;

Evaṃ vāseṭṭha jānāhi, brahmā sakko vijānatanti.

 

460. Evaṃ bhagavā guṇato khīṇāsavaṃyeva brāhmaṇaṃ dassetvā ye jātito brāhmaṇoti abhinivesaṃ karonti, te idaṃ ajānantā, sāva nesaṃ diṭṭhi duddiṭṭhīti dassento samaā hesāti gāthādvayamāha. Tassattho yadidaṃ brāhmaṇo khattiyo bhāradvājo vāseṭṭhoti nāmagottaṃ pakappitaṃ kataṃ abhisaṅkhataṃ, samaā hesā lokasmiṃ, vohāramattanti attho. Kasmā? Yasmā samuccā samudāgataṃ samaāya āgataṃ. Etahi tattha tattha jātakāleyevassa ātisālohitehi pakappitaṃ kataṃ. No ce naṃ evaṃ pakappeyyuṃ, na koci kici disvā ayaṃ brāhmaṇoti vā bhāradvājoti vā jāneyya. Evaṃ pakappitaṃ petaṃ dīgharattānusayitaṃ, diṭṭhigatamajānataṃ, taṃ pakappitaṃ nāmagottaṃ nāmagottamattametaṃ, vohāratthaṃ pakappitanti, ajānantānaṃ sattānaṃ hadaye dīgharattaṃ diṭṭhigatamanusayitaṃ. Tassa anusayitattā taṃ nāmagottaṃ ajānantā no pabrunti, jātiyā hoti brāhmaṇoti ajānantāva evaṃ vadantīti vuttaṃ hoti.

Evaṃ ye jātito brāhmaṇoti abhinivesaṃ karonti, te idaṃ vohāramattaṃ ajānantā, sāva nesaṃ diṭṭhi duddiṭṭhīti dassetvā idāni nippariyāyameva jātivādaṃ paṭikkhipanto kammavādaca patiṭṭhapento na jaccātiādimāha. Tattha kammunāti upaḍḍhagāthāya vitthāraṇatthaṃ kassako kammunātiādi vuttaṃ. Tattha kammunāti paccuppannena kasikammādinibbattakacetanākammunā.

Paṭiccasamuppādadassāti iminā paccayena evaṃ hotīti evaṃ paṭiccasamuppādadassāvino. Kammavipākakovidāti sammānāvamānārahakule kammavasena uppatti hoti, aāpi hīnapaṇītatā hīnapaṇīte kamme vipaccamāne hotīti. Evaṃ kammavipākakusalā.

Kammunā vattatīti gāthāya pana lokoti vā pajāti vā sattoti vā ekoyevattho, vacanamattabhedo. Purimapadena cettha atthi brahmā mahābrahmā seṭṭho sajitāti diṭṭhiyā paṭisedho veditabbo. Kammunā hi tāsu tāsu gatīsu vattati loko, tassa ko sajitāti. Dutiyapadena evaṃ kammunā nibbattopi ca pavattepi atītapaccuppannabhedena kammunā vattati, sukhadukkhāni paccanubhonto hīnapaṇītādibhedaca āpajjanto pavattatīti dasseti. Tatiyena tamevatthaṃ nigameti evaṃ sabbathāpi kammanibandhanā sattā kammeneva baddhā hutvā pavattanti, na aathāti. Catutthena tametthaṃ upamāya vibhāveti. Yathā hi rathassa yāyato āṇi nibandhanaṃ hoti, na tāya anibaddho yāti, evaṃ lokassa nibbattato ca pavattato ca kammaṃ nibandhanaṃ, na tena anibaddho nibbattati na pavattati.

Idāni yasmā evaṃ kammanibandhano loko, tasmā seṭṭhena kammunā seṭṭhabhāvaṃ dassento tapenāti gāthādvayamāha. Tattha tapenāti dhutaṅgatapena. Brahmacariyenāti methunaviratiyā. Saṃyamenāti sīlena . Damenāti indriyadamena. Etenāti etena seṭṭhena parisuddhena brahmabhūtena kammunā brāhmaṇo hoti. Kasmā? Yasmā etaṃ brāhmaṇamuttamaṃ, yasmā etaṃ kammaṃ uttamo brāhmaṇaguṇoti vuttaṃ hoti. Brahmānantipi pāṭho. Ayaṃ panettha vacanattho brahmaṃ ānetīti brahmānaṃ, brāhmaṇabhāvaṃ āvahatīti vuttaṃ hoti.

Dutiyagāthāya santoti santakileso. Brahmā sakkoti brahmā ca sakko ca, yo evarūpo, so na kevalaṃ brāhmaṇo, atha kho brahmā ca sakko ca so vijānataṃ paṇḍitānaṃ, evaṃ vāseṭṭha, jānāhīti vuttaṃ hoti. Sesaṃ sabbattha uttānamevāti.

Papacasūdaniyā majjhimanikāyaṭṭhakathāya

Vāseṭṭhasuttavaṇṇanā niṭṭhitā.

 

460. iều thế giới cho gọi,
L "tn" v "gia tộc",
Chỉ tục danh, thng danh,
Danh từ khởi nhiều chỗ.

lu đời chấp trước,
T kiến của kẻ ngu,
Kẻ ngu tự tuyn bố,
B-la-mn do sanh.

Khng phải do sanh đẻ,
ược gọi B-la-mn,
Khng phải do sanh đẻ,
Gọi phi B-la-mn.

Chnh do sự hnh động
ược gọi B-la-mn,
Chnh do sự hnh động
Gọi phi B-la-mn.

Hnh động lm nng phu,
Hnh động lm cng thợ,
Hnh động lm li bun,
Hnh động lm n bộc.

Hnh động lm ăn trộm,
Hnh động lm nh binh.
Hnh động lm tế quan,
Hnh động lm vua cha.

Kẻ tr thấy hnh động,
Như thật l như vậy.
Thấy r l duyn khởi,
Biết r nghiệp dị thục.

Do nghiệp, đời lun chuyển
Do nghiệp, người lun hồi.
Nghiệp tri buộc chng sanh,
Như trục xe quay bnh.

Do khổ hạnh, Phạm hạnh,
Tiết chế v chế ngự,
Tc thnh B-la-mn.
B-la-mn như vậy,
Mới thật l tối thượng,

Ba Vệ-đ thnh tựu,
An tịnh, ti sanh đoạn,
Vesettha nn biết,
Kẻ ấy được Phạm thin,
ược Thin chủ Sakka,
Biết đến thật tường tận.

 

461. Evaṃ vutte, vāseṭṭhabhāradvājā māṇavā bhagavantaṃ etadavocuṃ abhikkantaṃ, bho gotama, abhikkantaṃ, bho gotama! Seyyathāpi, bho gotama, nikkujjitaṃ vā ukkujjeyya, paṭicchannaṃ vā vivareyya, mūḷhassa vā maggaṃ ācikkheyya, andhakāre vā telapajjotaṃ dhāreyya cakkhumanto rūpāni dakkhantīti evamevaṃ bhotā gotamena anekapariyāyena dhammo pakāsito. Ete mayaṃ bhavantaṃ gotamaṃ saraṇaṃ gacchāma dhammaca bhikkhusaṅghaca. Upāsake no bhavaṃ gotamo dhāretu ajjatagge pāṇupetaṃ saraṇaṃ gateti.

Vāseṭṭhasuttaṃ niṭṭhitaṃ aṭṭhamaṃ.

 

 

 

 

461. Khi được nghe ni vậy, hai thanh nin B-la-mn Vasettha v Bharadvaja bạch Thế Tn:

-- Thật vi diệu thay, tn giả Gotama! Thật vi diệu thay, Tn giả Gotama! Như người dựng đứng lại những g bị quăng ng xuống, phơi by ra những g bị che kn, chỉ đường cho người bị lạc hướng, đem đn sng vo trong bng tối để những ai c mắt c thể thấy sắc; cũng vậy, Chnh php đ được Thế Tn dng nhiều phương tiện trnh by, giải thch. Thưa Tn giả Gotama, nay con xin quy y Tn giả Gotama, quy y Php v quy y chng Tỷ-kheo. Mong Tn giả Gotama nhận chng con lm cư sĩ, từ nay cho đến mạng chung, chng con trọn đời quy ngưỡng.

Ha thượng Thch Minh Chu dịch Việt

 

Mục Lục Kinh Trung Bộ Pali -Việt

 

Kinh Trung Bộ

 

 


 


Nguồn: (web Bnh Anson)
Phn đoạn Pali-Việt: Nhị Tường

KINH ĐIỂN 
Home